Dental İmplantlar


Kaybedilmiş olan dişlerin yenilenmesi, tamamlanması için bir diğer alternatif de dental implantların kullanılmasıdır. Dental implantlar yalnızca dişlerini çürük ya da periodontal hastalıklar nedeniyle kaybetmiş hastalarda değil aynı zamanda travma, çene-yüz kanserleri, kalıtımsal diş eksiklikleri veya diğer anomaliler nedeniyle tedavi edilen hastalarda form ve fonksiyonu düzeltmek için de kullanılırlar.

1. İmplant Tedavisi nedir?

Kaybedilen dişin yeri ya kuron-köprü gibi sabit protezler ya da takıp çıkartmalı protezler ile doldurulur. Kuron-köprü protezleri boşluğa komşu sağlam dişlerin mine tabakalarının aşındırılmasını gerektirdikleri için bir ölçüde bu sorunsuz dişlere zarar verilmiş olunur (Resim 1). Protezler ise, takıp çıkartmalı bir yapının ağızda taşınma dezavantajının yanı sıra, tutuculuğu sağlayan kancaların başkaları tarafından görülmesine de neden olur. Ayrıca protez altındaki destek kemiğin zaman içinde erimesi ileride protez kullanımını da zorlaştırmaktadır.

Dental implantlar ile tedavi diş hekimliği, biliminin hastalara sunduğu son gelişmelerden çok önemli birisidir. İmplantlar kaybedilmiş doğal dişlerin (köklerin) yerini alan küçük titanyum vidalardır. Bölgesel ya da genel anestezi altında cerrahi işlemle kemik içine yerleştirilen bu vidalar iyileşme süresi içinde kemik ile kaynaşır ve üzerlerine yerleştirilen protezlere destek olarak protezin sabitlenmesini sağlar. Bu sayede klasik protezlerin ortaya koyduğu birçok sıkıntı ortadan kaldırılmış olur. Hastanın yaşam kalitesi arttırılıp, kendisi ile barışık, konforu ve özgüveni tamamlanmış bir hayat sürmesi sağlanır.

İmplant tedavisinin en büyük avantajı sağlıklı olan komşu dişlere hiçbir şekilde zarar verilmemesidir.


Resim 1 Kuron-köprü yapımı için küçültülmüş dişler ve kuron-köprü protezi


2. Dental İmplantlar kayıp dişlerin yerine geçen iyi bir yöntem midir?

Implantasyon bir tek veya çok sayıda kayıp dişin yerine, yeni diş takılmasında kullanılan çok başarılı bir yöntemdir.

  • İmplantlar tek bir kuronun tutturulmasında veya daha fazla dişin yerine geçen köprülerin desteklenmesinde kullanılabilir.
  • Titanyum implantlar ağızdaki bütün dişler eksik olsa bile, sabit köprülerin yapılabilmesine olanak sağlar.
  • İmplantlar çıkarılabilir bölümlü protezlerin desteklenmesinde de kullanılabilir ve protezleri çok daha konforlu ve rahat kullanılır hale getirir.
  • Aynı şekilde implant tedavisi ile tam protezler de daha sıkı ve konforlu hale getirilebilir.
  • İmplant destekli protezler normal ve rahat çiğnemeyi sağlar.
  • İmplant ile desteklenen kuron ve köprüler, doğal görünür ve komşu dişlerle uyum sağlar, estetik oldukları kadar fonksiyoneldirler.

Ön bölgede tek diş eksikliği ve implant destekli porselen kuron ile tedavisi


3. İmplantlar üstüne yapılacak protezler nasıldır?

İmplantlar üzerine yapılacak protezler vak'anın özelliğine göre değişik tipte olabilir. İmplant üstü protezler kolayca temizlenmesi amacı ile hasta tarafından çıkartılabilecek şekilde olabileceği gibi (Resim 5) ancak diş hekimi tarafından çıkartılabilecek şekilde de planlanabilir (Resim 6).

Resim 5: Hasta tarafından takıp çıkartılabilecek implant destekli bir alt protez (overdenture).

Resim 6: Hekim tarafından vidalar ile implantlara bağlanarak sabit olarak kullanılacak bir alt protez

Her iki planlamanın da avantaj ve dezavantajları bulunmaktadır ve sizin için uygun olan tasarımı hekiminiz tedaviniz başlamadan önce size anlatacaktır.


4. İmplant tedavisi hangi dişsizlik durumunda ne avantajlar sunar?

a) Alt çenede dişlerinin tümünü kaybedip tam protez kullanan hastalar:

Alt çene tam dişsizlik durumlarında hem protezin küçük olması hem de dil gibi hareketli bir organın bulunması nedeniyle hastalarımız sıkça protezin hareketliliğinden, protez vuruğundan ve iyi çiğneyememe gibi sıkıntılardan yakınırlar. Bu hastalarımızda implant tedavisi uygulanması yukarıdaki tüm şikayetleri ortadan kaldırdığı gibi kemiğin erimesini de durdurmaktadır.

b) Üst çenede dişlerinin tümünü kaybedip tam protez taşıyan hastalar:

Üst protezler alt çene protezlerine oranla daha az hareketli, daha tutucu ve daha dengeli olsalar da, protezin damağı kapatmak zorunda olan tasarımı tat alma duygusunu azaltıp mide bulantısına neden olabilmektedir. İmplant tedavisi bu sıkıntıların da ortadan kalkmasını sağlar (Resim 7).

Resim 7: Üst dişlerini tamamen kaybetmiş bir hastada implant destekli sabit porselen köprü


c) Alt ya da üst çenede dişlerinin bir kısmını kaybetmiş hastalar:

Bu hastaların şikayeti kancalarla tutunan protezin (bölümlü–parsiyel protez) estetik olmayan görüntüsü, ya da köprü yapılabilmesi için sağlam dişleri kestirme zorunluluğu olabilir. İmplant tedavisi estetiği sağlarken komşu dişlerin hasar görmesini de önler (Resim 8).

Resim 8: Üst dişlerinden bir kısmını kaybetmiş hastada implant destekli sabit porselen köprü ile yapılan tedavi


d) Tek dişini kaybetmiş hastalar:

Bu hastalar tek bir diş boşluğunun doldurulması için en az komşu iki dişin küçültülmesi seçeneği ile karşı karşıya kalan hastalardır. Diş üzerinde yapılan en ufak bir dolgu işleminin bile (ne kadar dikkatli yapılırsa yapılsın) ilgili dişi rahatsız etme riski vardır. Tek bir implant'ın yerleştirilmesi, komşu dişlere müdahale zorunluluğunu ortadan kaldırdığı gibi çoğu zaman daha estetik ve fonksiyonel sonuçların ortaya çıkmasına da neden olur (Resim 9).

Resim 9: Ortodontik sorunları olan ve diş eksikliği bulunan bir hasta. Ortodontik tedaviden sonra eksik olan sağ yan keser diş implant ile ve formu bozuk olan sol yan keser diş ise empress kuron ile restore edilmiştir.

5. Dental implant tedavisinin yukarıdakiler dışında genel avantajları nelerdir?

En önemli avantaj implantlar üzerine yapılacak protezin, sizin tarafınızdan, kendi dişleriniz gibi hissedilmesi ve konuşma gülme çiğneme gibi günlük işlemleriniz sırasında kendinizi kısıtlamamanızdır. Bunun dışındaki avantajlar da şöyle sıralanabilir:

  • Dişlerini kaybederek protez kullanmaya başlayan hastalarda biyolojik bir kural olarak mutlak kemik erimesi görülür. Bu durum, bir süre sonra yanak ve dudağın desteği kaybolacağından yüz şeklinde değişikliklere, profilde çöküntülere neden olabilir. Ancak implantlar kuvvetleri kemiğin içine doğru ilettikleri için bu şekilde sağlanan fonksiyon kemik erimesini ve dolayısı ile yüz şeklindeki değişiklikleri engeller.
  • Diş çekimlerini takiben kişilerin çiğneme etkinliği yaklaşık 4 kat azalır. Bunun nedeni diş kökü etrafındaki çiğneme kuvveti alıcılarının yitirilmesidir. İmplantlar kemik içine yerleştirildiğinden bu alıcıların bir kısmının (kemik içinde olanların) tekrar devreye girmesini sağlar ve doğal dişiniz varmışçasına (doğal dişe yakın algı ve his) çiğneme kuvveti uygulamanızı sağlar. Sonuçta da daha etkin bir öğütme işlemi yapabilirsiniz.
  • Bir diğer avantaj protezlerin sıkıca yerinde durmasıdır. Bu sayede protezlerin hareket etmeyeceğini bilmek ve rahatça gülmek, yemek yemek ve hatta öpüşebilmek olasıdır.
  • Isırma kuvveti ve protez tutuculuğu en üst seviyede olacağı için rahatsız edeceğini düşünmeden her türlü gıda maddesini tüketebilirsiniz. Bu da dengeli beslenmenizi sağlayacaktır. Sosyal hayatınızdaki sınırlamaları ortadan kaldırmanız da ek bir getiridir.


6. İmplant tedavisi nerede ve nasıl elde edilebilir?

Bu tip bir tedaviye başlamadan önce yeterli ve doğru bilgi almanız, her şeyden önce, kendi sağlığınız açısından gereklidir. Kendi dişhekiminiz, implant uygulamaları konusunda yetkinleşmiş diş hekimleri ve diş hekimliği fakülteleri doğru bilgi alabileceğiniz kaynaklardır. Implant tedavisi, doğru seçilen vak'alarda ve usulüne uygun yapıldığı taktirde, hastaların yaşam kalitesini arttıran ve yüz güldüren bir tedavi yöntemidir.

7. İmplant muayenesinde neler yapılacak?

Bu muayene sırasında tedaviye uygun bir hasta olup olmadığınızın ortaya çıkması için implantları yerleştirecek, üzerinin protezini yapacak ve daha sonraki periyodik dişeti bakımını üstlenecek yetkin hekim ya da hekimlerin sizi muayene etmesi en doğru yöntemdir. Bu muayene sırasında sizden genel sağlık durumunuz hakkında bilgi alınacak ve gerekli görülürse birtakım tahlilleri yaptırmanız istenebilecektir. Bu aşama da ayrıca çeşitli röntgen incelemeleri (Resim 3) ve ağzınızın modellerinin elde edilmesi gerekebilecektir.

Resim 3: Panoramik radyografi ve panoramik radyografi üzeride yapılan tedavi planı taslağı


8. Dental implant yerleştirilmesi için gerekli olan şartlar nelerdir?

Çene gelişimini tamamlamış ve genel sağlık durumu iyi olan kişilerin tümünde diş eksikliklerinin giderilmesi için dental implantlar kullanılabilir. İmplant uygulanması için temel gereksinimler yeterli kemik desteğinin var olması, iyi ağız bakımı ve yara iyileşme kapasitesini olumsuz etkileyebilecek şartların olmamasıdır. İmplant ameliyatının başarılı olabilmesi için daha önceden doğal dişlerin tedavi edilmesi ve varsa dişeti problemlerinin ortadan kaldırılması gerekmektedir. Bunun yanısıra uzun süreli başarılar için mükemmel bir ağız bakımı ve diş fırçalanması gerekmektedir.

9. İmplant tedavisi görmek için yeterince sağlıklı mıyım?

Genel olarak konuşulacak olursa normal diş çekimi yapılabilecek kadar sağlıklı olan hastalar implant tedavisi yaptırmak için de sağlıklı kabul edilirler. Nadir görülen bazı genel sağlık problemlerine sahip olanların dışında implant uygulanması toplumdaki bireylerin çok büyük çoğunluğu için mümkündür. Bu durum diş hekiminiz ile görüşmenizin sonrasında açıklık kazanacaktır.

Bunun ötesinde çene kemiğinin yapısı ve implant yerleştirilebilecek kemik miktarı, implant uygulaması yapılıp yapılamayacağını belirler. Ancak ileri cerrahi tekniklerin gelişmesi ile implant uygulamalarının sınırları son derece genişlemiştir. Diyabet, osteoporoz veya kanama düzensizlikleri gibi bazı problemler iyi kontrol edilemediklerinde sorun olabilir.

10. İmplant tedavisi için yeterli destek kemik olup olmadığı nasıl anlaşılır?

Günümüz cerrahi teknikleri ve kullandığımız malzemeler kemik olmayan bölgelerde de kemik yaratmamızı sağlayacak seviyelere ulaşmıştır. Bu nedenle bölgede kemik olmaması eskiden olduğu kadar kritik değildir.

Klinik muayene ve röntgen hazırlıkları yeterli kemik olup olmadığını ortaya koyan tetkiklerdir. Ancak sınır vak’alarda çene kemiğinin 3 boyutta kalınlığını ve profilini görmemizi sağlayan bilgisayarlı tomografi tetkikleri gerekebilir (Resim 4).

Resim 4: Tomografi tetkiklerine örnek

11. İmplant restorasyonun içeriği:

İmplant restorasyonu aşağıdaki unsurları içerir:

  • Çene kemiğine yerleştirilen titanyum vida,
  • İmplanta yapıştırılan veya vidalanan kuron. Kuron implantın dayanağı tarafından desteklenecektir.



12. İmplantlar çene kemiğine nasıl yerleştirilir?

  • Önce lokal anestezi uygulanır ve diş etine kesi yapılarak kemik yüzeyine ulaşılır.
  • İmplantın yerleştirilmesi için kemikte yuva açılır. İmplant kemik içine vidalanarak yerleştirilir.
  • Sonra diş eti dikilerek kapatılır ve implantın üzeri örtülür. Bazı durumlarda implantın diş eti altına gömülmeden de iyileştirilmesi mümkündür. Buna açık iyileşme veya tek cerrahili işlem adı verilir, özellikle protezlerin implant yerleştirilmesi ile aynı seansta takıldığı durumlarda bu yöntem uygulanır.


13. İmplant yerleştirilmesi ağrılı mıdır? Cerrahi işlem ne kadar sürer?

Uygun anestezi altında implant operasyonu sırasında hiç ağrı duyulmaz. Operasyon sonrasında da hissedilen ağrı normal bir diş çekimi ağrısından farklı değildir ve sık kullanılan ağrı kesiciler ile kolayca azaltılabilir. Ağrı kesicilerin ve antibiyotiklerin kullanımı operasyonun şartlarına göre her hasta için değişiklik gösterebilir. Yerleştirilecek implant sayısı ve kemik durumuna göre işlem 30 dakika ile 3-4 saat arasında sürebilir (ileri cerrahi işlemler gerektiğinde süre uzun olacaktır).. Ancak özel durumunuza göre bu konudaki en doğru bilgiyi hekiminiz size önceden verecektir. Operasyon sonrası bazen birkaç gün sürecek şişlik görülmesi normal sayılmalıdır.


14. Operasyon sırasında ve sonrasında bir rahatsızlığım olacak mı?

Operasyon lokal anestezi ve sedasyon ile hiçbir ağrı ve rahatsızlık duyulmadan yapılabilmektedir. Gerekli durumlarda genel anestezi de uygulanabilir. Operasyondan sonra herhangi bir diş çekiminden sonra da duyulabilecek hafif bir ağrı veya şişlik olabilir. Bunlar da ağrı kesicilerle ve gerekli önlemlerle rahatlıkla giderilebilir.

Operasyon sonrası hafif ağrı ve morarma, yüzde şişlik, birkaç güne kadar devam edebilen uyuşukluk hissi normal olarak kabul edilmelidir.


15. Operasyon sonrası çalışabilir miyim?

Standart implant operasyonu genelde 20 yaş dişi çekimi kadar basit bir işlemdir. Bu nedenle standard uygulamalarda sadece ameliyat sonrasında dinlenmeniz yeterlidir. İleri cerrahi tekniklerin uygulanması gereken durumlarda ise birkaç gün dinlenmeniz gerekli olabilir. Kişisel durumunuza uygun süreyi hekiminiz size anlatacaktır.


16. İmplantların yerleştirilmesi ile her şeyin tamamlanarak protezlerin kullanılır hale gelmesi ne kadar süre alır? Ne kadar süre ile dişsiz kalınır?

Detaylı bir muayene ve tedavi planından sonra tedavinin ilk aşaması implantların yerleştirilmesidir. Bu işlemden sonra genel olarak bir hafta kadar bölgeye kuvvet iletilmesi istenmediğinden hareketli protez takılmaması önerilir. Daha sonra hastanın var olan protezinin içi yumuşak kalacak bir malzeme ile doldurularak implant’ın kemik ile kaynama süresi olan 3-6 ay hastaya protezi kullandırılır. Bu sayede hasta sosyal hayatını sürdürebildiği gibi alışkın olduğu çiğneme işlemini de yapabilir. Ameliyat sonrası ilk 2- 3 hafta hastaların yumuşak besinler alması standart önerilerdendir. Ancak pek çok durumda özellikle ön bölge diş eksikliklerinde estetiğin sağlanması için hastayı hiç dişsiz bırakmayacak şekilde geçici protezler yapılabilmektedir.

Tedavinin ikinci aşaması olan protez yapımı ise genel olarak 1-3 hafta içinde tamamlanır ki iyileşme süreci 3 ay kabul edilirse implant destekli protezlere ortalama üç buçuk ay gibi bir sürede sahip olunabilir. Çok daha kısa sürede kemiğe kaynaşma sağlayabilecek implant çeşitleri üzerinde çalışmalar sürmektedir. Bütün koşulların elverişil olduğu bazı seçilmiş vak’alarda önceden yapılacak bir geçici protez implantların yerleştirildiği seansta takılarak hiç bekleme süresi olmaksızın hastanın aynı gün diş ve fonksiyona kavuşmasını sağlamak ta mümkün olabilir.


17. İmplant tedavisi her yaşta yapılabilir mi?

Gelişimini tamamlamış (örneğin18 yaşından itibaren) ve üst yaş sınırı olmaksızın, genel sağlık durumu iyi olan bireyler implant tedavisinden faydalanabilirler. Bazı özel durumlarda (kemik gelişiminin tamamlandığının tesbit edildiği hallerde) 18 yaş altındaki kişilere de implant uygulanabilir. Bir ya da birden fazla diş eksikliği tedavi olma şansını etkilemez. Ayrıca hastanın cinsiyeti de implant tedavisinin başarılı olup olmaması ile ilgili değildir


18. Her diş hekimi implant tedavisi yapabilir mi?

Kanunen tüm diş hekimleri bu tedaviyi uygulayabilir. Ancak her konuda olduğu gibi özel bir eğitim ve deneyim gerektirdiği için yeterince birikimi olmadığını düşünen, sorumluluk sahibi bazı hekimler bu isteğinizi karşılamayabilirler. Ancak her dişhekimi, kendisi uygulamasa bile, isteğiniz doğrultusunda sizi konuyla ilgili ve uygun olduğunu düşündüğü bir özel kliniğe ya da üniversite hastanesine yönlendirebilir.


19. İmplant uygulaması sırasında gözlenebilecek riskler nelerdir?

Doğru planlanmış ve deneyimli hekimler tarafından yapılan implant uygulaması risklerinin, bir diş çekimi sırasında karşılaşılabilecek risklerden farkı yoktur. Ancak özellikle operasyondan hemen sonraki erken dönemde sigara kullanmak enfeksiyon riskini arttırmakta ve yara iyileşmesini bozmaktadır.


20. Dental implantların vücut tarafından reddedilmesi olası mıdır?

Titanyum implant’ların kemiğe kaynaması ve vücut tarafından kabul edilmesi işlemi canlı organ naklinden çok daha farklı bir mekanizma ile oluşmaktadır. Bu nedenle doku uyuşmazlığı, kan uyuşmazlığı ya da daha özel birtakım testlere gereksinim yoktur. İmplant malzemesi olarak kullanılan titanyum’un alerjik bir reaksiyona neden olduğu bu güne kadar hiç gözlenmemiştir. Uygun şartlar sağlandığı ve doğru işlemler yapıldığı zaman dental implantların vücut tarafından reddedilme durumu yok denecek kadar azdır. Ancak tıbbın her alanında olduğu gibi, çok nadiren, sebebi günümüz koşullarında anlaşılamayan ‘red’ durumları ile karşılaşılabilir.

Başarı kriterleri özetlenecek olursa;

a) uygun hasta seçimi

b) hekimin deneyimi

c) hasta’nın ağız sağlığına önem vermesi ve düzenli kontrollere gelmesi

sayılabilir. Bir implantın başarısız olma durumunda aynı bölgeye tekrar implant yerleştirilmesi mümkündür.


21. Implant vidası kemik ile kaynaşmaz ise (osseointegre olmaz ise) ne olur?

Doğru implant ve yöntem kullanılması durumunda böyle bir olasılık yok denecek kadar azdır. Bu tip bir başarısızlık genellikle cerrahi operasyonu takip eden ilk 6 ay içinde ortaya çıkar. Böyle bir durumda diş çekimi kadar kolay bir işlem ile implant yerinden çikartılmalıdır. Bu bölgedeki kemiğin iyileşmesini takiben yeni bir implant konulabileceği gibi, klasik tip protezlerden birisi de tercih edilebilir. Ancak, genellikle, 2'den fazla implant konulan vak'alar da arta kalan implantlar protezin de yeniden tasarlanması ile hizmet vermeye yeterli olmaktadır.


22. İmplant’ların ömrü ne kadardır?

Peki doğal dişlerin ömrü ne kadardır? Düşünecek olursak doğal dişler bir ömür boyu hizmet vermesi gereken organlarımızdır. Ancak örneklere bakacak olursak hayat boyunca diş kayıplarımız olduğunu görürsünüz.

Yayınlanmış bilimsel raporlar 30 sene önce uygulanmış implantların %80’i aşkın bir kısmının halen ağızda bulunduğunu göstermektedir. Ancak bunların hekim uygulamasını takiben hastanın çok iyi bir ağız temizliği sağlayabildiği durumlar olduğu unutulmamalıdır. Bununla birlikte düzenli olarak diş ve dişeti sağlığınızı kontrol ettirmeniz ve az sayıda sigara tüketmeniz de etken faktörlerden bazılarıdır.

Köprü olsun, modern protez olsun, implant dışı standart protetik uygulamaların ortalama ömrü ise gene bilimsel veriler ışığında 7-12 senedir.

Hepimiz biliriz ki diş problemleri yetersiz hasta bakımı ya da ihmal sonucu ortaya çıkarlar. Aynı şey implant’lar içinde geçerlidir. Diş hekiminin kontrolü dışında bulunan beslenme alışkanlıkları, kalıtsal durum, doğru ağız bakımı, sigara alışkanlığı gibi sebepler nedeniyle bu sorunun kesin cevabını vermek zordur. Ancak her hekim implant uyguladığı hastasının bunları bir ömür boyunca problemsiz taşımasını hedefler.


23. İmplantlar özel bakım gerektirir mi?

Dental implant sahibi olan hastalarımıza önerimiz onları doğal dişlerle aynı şekilde kabullenmeleri ve aynı özenli bakımı uygulamalarıdır. Bu hastalar düzenli kontrollere gelmeli ve düzenli diş fırçalama alışkanlığını sürdürmelidirler. Diğer organlarımız gibi dişlerimiz de düzenli kişisel bakım ve profesyonel kontrol ve bakım gerektirmektedir. İmplantlar da kendi dişleriniz gibi hatta daha fazla bakım ihtiyacı gösterir. Bu bakımın temelini düzenli diş fırçalama ve arayüz temizliği oluşturur (Resim 10). Bu nedenle yukarıda bahsedilen kişisel ağız bakımını yapamayacak ya da ihmal edecek kişilerin implant tedavisi görmesi implant çevresi dokuların sağlığı korunamayacağından, bazı problemler ortaya çıkmasına neden olabilir.

Unutulmaması gereken şey, bu tip bir tedavinin uzun süre başarılı olabilmesi için gereken en önemli faktörün düzenli ağız bakımı olduğudur. Bunun dışında tedavinin tamamlanmasından sonra hekiminizin direktifleri doğrultusunda düzenli kontrollere gitmeniz gerekmektedir.

Resim 10: İmplant üstü protezlere yönelik temizlik işlemlerine örnekler

24. Implant tedavisi pahalı mıdır?

Maalesef, evet. Kullanılan tüm malzemenin ithal olması ve saglıklı implant üretimi için çok yüksek teknolojiye gereksinim duyulması tedavinin fıyatını belirlemektedir. İmplant malzemelerinin dövize endeksli olması tedavi maliyetini çoğu kez olumsuz etkilemektedir. Ayrıca implant uygulamaları bir dizi karmaşık ve uzun süreli işlemleri gerektirir. Dolayısıyla rutin diş hekimi hizmetlerinden daha yüksek bir harcamaya ihtiyaç vardır.

Ancak kesin fiyat ihtiyacınız olan tedavi ve protez şeklinin belirlenmesinden sonra başvurduğunuz hekim tarafından verilebilir.


Kommentarer

Laddar...

Författare

Oral och Maxillofacial Kirurgi och 4 mer

Relaterade Artiklar